Үндсэн агуулга руу
MNHOODINI Academy / IFRS · IAS

IAS 2 / PRACTICAL GUIDE

Бараа материал

Inventories · Ойлгох → Тооцох → Бүртгэх

Загвар хуудас · Хяналтын хувилбар
Практик хөтөч

Эхлээд товч тайлбараа уншиж, дараа нь жишээ ба өөрийгөө шалгах хэсгийг судлаарай. Хөтөч нээх нь бүрэн хичээл дууссанд тооцогдохгүй.

Агуулгын хяналт: редакторын хяналт хүлээж байна. Хугацаа, түвшин, урьдчилсан шаардлага болон баталгаажсан хяналтын огноо хараахан бүртгэгдээгүй.

Зарчим → Дасгал → Сорил →

IAS 2 / НЭГ ХАРАЛТААР

Гол ойлголтын зураглал

Алхам дээр дарж тайлбарыг үзээрэй.

Өртгийг тодорхойлох

Барааг худалдан авах, боловсруулах, одоогийн байршил ба нөхцөлд хүргэхтэй холбоотой зардлыг авч үзнэ. Хэвийн бус хаягдал нь барааны өртгийг өсгөх үндэслэл болохгүй.

Өртөг 12 сая ₮харьцуулахNRV 10.5 сая ₮Бага дүнгээр тайлагнах 10.5 сая ₮Доорх жишээ: үнэ цэнийн бууралт 1.5 сая ₮

01 / СТАНДАРТЫН ТОВЧ ТАЙЛБАР

IAS 2-ыг энгийнээр ойлгоё.

Юуг зохицуулдаг вэ? IAS 2 нь борлуулах бараа, дуусаагүй үйлдвэрлэл, үйлдвэрлэл болон үйлчилгээнд хэрэглэх материалын өртгийг хэрхэн тооцож, тайланд ямар дүнгээр харуулахыг тайлбарладаг.

Гол дүрэм нь юу вэ? Барааг худалдан авах, боловсруулах, одоогийн байршил ба нөхцөлд хүргэх шаардлагатай зардлыг өртөгт оруулна. Дараа нь өртгийг борлуулалтаас нөхөх боломжтой цэвэр дүнтэй (NRV) харьцуулж, бага дүнгээр тайлагнана.

Хэзээ зардал болох вэ? Бараа борлогдоход дансны үнийг холбогдох орлогын үед зардал болгоно. NRV буурвал алдагдлыг тухайн үед бүртгэнэ. Нөхцөл сайжирвал өмнөх бууралтын хязгаарт буцааж болно; дансны үнэ анхны өртгөөс давахгүй.

Санах үндсэн дүрэмӨртөг ба NRV-ийн бага дүнгээр тайлагнана.NRV = Борлуулах тооцоолсон үнэ − Гүйцээх зардал − Борлуулах шаардлагатай зардал

Доорх жишээнүүд эдгээр дүрмийг тооцоо, журнал болон тайлангийн нөлөөгөөр харуулна. Хамрах хүрээний үл хамаарах нөхцөл, дэлгэрэнгүй дүрмийг «Үндсэн дүрэм» хэсгээс нээнэ.

LEARN THROUGH JOURNALS

Журнал харж ойлгоё.

Нөхцөл → Тооцоо → Бичилт → Тайлангийн нөлөө

8 зохиомол жишээ. Буцаалтын жишээгээс бусад нь тусдаа гүйлгээ; дүнг хооронд нь нэмж тооцохгүй. НӨАТ, орлогын татвар болон дансны код оруулаагүй. Дансны нэрийг байгууллагын бодлогод тохируулна.

Юу болсон бэ?

Худалдааны компани 100 ширхэг барааг нэг бүрийг нь 120,000₮-өөр зээлээр авлаа.

Тооцоо

100 × 120,000 = 12,000,000₮

Барааг хүлээн авах

ДансДебит / ₮Кредит / ₮
Бараа материалБорлуулах нөөц нэмэгдсэн тул хөрөнгийг дебитлэнэ.12,000,000—
Нийлүүлэгчийн өглөгТөлөөгүй худалдан авалтын өр нэмэгдсэн тул кредитлэнэ.—12,000,000
Нийт12,000,00012,000,000

Тайланд юу өөрчлөгдөх вэ?

Нөөц +12 сая ₮; өр төлбөр +12 сая ₮. Одоогоор ашиг ба мөнгө өөрчлөгдөхгүй.

Андуурч болох зүйл

Худалдаж авсан бүх барааг тэр даруй зардал болгож болохгүй.

Лавлах: IAS 2 §§10–11

IFRS Foundation · IAS 2 эх сурвалж ↗Борлуулалтын орлого · IFRS 15 ↗

Гурван үндсэн дүрэм

01

Өртгийг бүрдүүл

Барааг одоогийн байршил, нөхцөлд хүргэх шаардлагатай зардлыг үнэл.

02

NRV-тэй харьцуул

Нөхөх боломжтой дүн өртгөөс бага бол бууралтыг бүртгэ.

03

Зардалд шилжүүл

Борлуулах үед дансны үнийг холбогдох орлогын үед зардал болго.

Хүрээ ба хэмжилтийн суурь: IAS 2, §§2–35 · 2022 эх хувилбар

02 / APPLY

Нэг тооцоо. Өөр салбарууд.

Улирлын хувцас

Борлуулах үнэ буурсан хувцасны нэг багцыг үнэлнэ. Доорх дүн нь HOODINI-ийн сургалтын зохиомол жишээ.

1. Багцын өртөг12,000,000₮
2. Борлуулах тооцоолсон үнэ11,000,000₮
3. Гүйцээх + борлуулах зардал500,000₮
4. NRV = 11,000,000 − 500,00010,500,000₮
5. Тайлагнах дүн: бага дүн10,500,000₮
6. Бууралт = 12,000,000 − 10,500,0001,500,000₮

Үйлдвэрлэлийн жишээнд 300,000₮ + 200,000₮. Бусад жишээнд гүйцээх зардалгүй, борлуулах зардал 500,000₮. Дүнг буцаан авах НӨАТ-гүй гэж үзсэн; татварын бичилт тусдаа.

Тайланд хэрхэн харагдах вэ?

Анхны бууралтын дараа санхүүгийн байдлын тайланд нөөцийн цэвэр дүн 10,500,000₮. Ашиг алдагдалд 1,500,000₮ зардал нэмэгдэнэ. Дараагийн 700,000₮ буцаалт нь нөөцтэй холбоотой зардлыг бууруулна.

Нэмэлт лавлагаа: EU-д баталсан IAS 2, §§34–39

Андуурч болох дөрвөн зүйл

  • NRV ≠ борлуулах үнэ. Гүйцээх болон шаардлагатай борлуулалтын зардлыг хасна.
  • Хаягдал бүгд өртөг биш. Хэвийн бус хэсгийг зардалд бүртгэнэ.
  • Буцаалт нь хязгаартай. Дансны үнийг анхны өртгөөс дээш өсгөхгүй.
  • NRV ≠ бодит үнэ цэнэ. Өөр өөр хэмжилтийн ойлголт.

Ойлгосноо бататгая.

Нэг тооцооллын дасгал, гурван асуулт. Хариулт бүрийн тайлбартай; өмнөх ахиц хадгалагдана.

Дасгал ба сорил нээх
IFRS Foundation · IAS 2

HOODINI-ийн бие даасан тайлбар, жишээ. Бүрэн стандарт болон бүх нөхцөлийг орлохгүй. Сургалтын редакторын хяналтын хувилбар · 2026-09-07.